“Geld geven aan ontwikkelingshulp? Nee, joh. Dat belandt in de zakken van een corrupte regering of rijke zakenlui.” Een reden die je vast weleens gehoord of verteld hebt. Onzekerheid over waar donaties terecht komen kan een naar onderbuikgevoel geven of een reden zijn om geen gift over te maken. Hoe zorgen organisaties ervoor dat corruptie daalt en eerlijkheid stijgt?  

Misschien herinner je je de tsunami in Sri Lanka nog wel. Nederland zamelde massaal geld in. Het liedje ‘Als je iets kan doen’ was overal te horen en de euro’s stroomden binnen. Veel geld kwam op de juiste plek terecht, maar niet elke cent werd goed besteed. Zo werden er bijvoorbeeld voor 128 vissers duizend(!) boten aangeschaft.

De strijd tegen corruptie

Ontwikkelingshulp en corruptieGeld komt niet altijd goed terecht. Wat wordt hier tegen gedaan? In hulporganisaties zelf is er vaak een corruptieprotocol aanwezig, voor samenwerking met EO Metterdaad is dit zelfs een pré. Ook wordt er vanuit verschillende initiatieven hard gewerkt om corruptie in bedrijven en landen tegen te gaan.

Bedrijven

Zo probeert EITI (Extractive Industries Transparency Initiative) een verschil te maken bij bedrijven in de olie, gas en mijnsector. De eigenaar van bedrijven in deze sector is vaak onbekend. Waardoor er vrij spel is voor corruptie, witwassing en omkoperij. Wanneer een land zich aansluit bij de EITI, moeten bedrijven gedwongen bekend maken wie de eigenaar is en publiceert de overheid hoeveel geld verdiend wordt met de industrie. Zo wordt belastingontduiking, corruptie en witwassing tegengegaan. En komt een deel van de omzet terecht bij de burgers van het land.  

Overheden

Waar er bij EITI vooral gecontroleerd wordt op machtige bedrijven kijkt International Justice Mission naar de overheid. De organisatie zet in op eerlijke rechtssystemen en een betrouwbare (lokale) overheid. Met als resultaat al meer dan 1200 veroordeelde misdadigers en vanaf 2012 al 46.000 getrainde politieagenten en ambtenaren. 

Hoop en verbetering 

Zo zijn er meer initiatieven die hoop en verbetering brengen. Bij de corruptie perceptie index van Transparency is te zien dat landen langzaam maar zeker richting de maximale honderd score schuiven. Pakistan wist van een 22,5 (1995) door te groeien naar een 32 in 2016. China wist zelfs van een score van 5,20 (1995) door te groeien naar 40 in 2016.

Het gaat de goede kant op. Landen worden over het algemeen minder corrupt en ontwikkelingsgeld komt vaak op de juiste plek terecht. De Amerikaanse econoom, Steve Radelet, schreef een boek over de positieve zijde van de medaille; de successen in de hulpverlening. Hij schrijft: ‘De meeste hulp leidde tot het redden van talloze levens, het bouwen van scholen, het verbeteren van de gezondheidszorg, het bestrijden van ziektes, het verzachten van de gevolgen van natuurrampen en de wederopbouw van landen na een oorlog.’

De corruptie perceptie index laat ons positieve ontwikkelingen zien en de initiatieven geven hoop op meer verbetering. Ook weten we dat veel ontwikkelingshulp wél op de juiste plek terecht komt. Iets om dankbaar voor te zijn en te stimuleren. Als EO Metterdaad zetten we ons graag in om ervoor te zorgen dat uw gift echt een verschil kan maken. In dit artikel vertellen we u hoe we dat doen. 

 

Bronnen

De Groene Amsterdammer; EITI; HP de TijdInternational Justice MissionTransparency